Azərbaycanda banklar vətəndaşa kredit verməməlidir – İqtisadçı səbəbləri açıqladı


Azərbaycanda əhaliyə onun ödəniş qabiliyyəti ilə müqayisədə çox kredit verilir. Bu da normal hal hesab edilmir. Ona görə ki, əhali krediti əsasən istehlakı üçün götürür. Odur ki, kreditlərin elə dövlət layihələrinə, sahibkarlığın inkişafına ayrılması daha məqsədəuyğundur. Çünki nəticədə yeni iş yerləri yaradılır və əhalinin məşğulluğu təmin olunur.

Bu fikirləri Publika.az-a Mərkəzi Bankın kredit portfeli haqda məlumatı ilə bağlı açıqlamasında iqtisadçı-hüquqşünas Əkrəm Həsənov bildirib.



"Mərkəzi Bankın təqdim etdiyi məlumatda qeyd olunur ki, ölkədə bank və digər kredit təşkilatlarının kredit portfeli 2022-ci ilin dekabrın 1-nə əvvəlki ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 21,1 faiz artaraq, 20218,7 milyon manat təşkil edib. Burada göstərilir ki, həmin məbləğin 80,7 faizi (16312,5 milyon) uzunmüddətli kreditlərdir. Deməli, o kreditlərin mütləq əksəriyyəti iri dövlət layihələrinə, işğaldan azad edilmiş bölgələrdə bərpa-quruculuq işlərinə və s. ayrılıb. Açıqlanmasa da, uzunmüddətli kreditlərin faiz göstəricisinə əhaliyə ipoteka kreditlərinin verilməsini də təxmin etmək olar”, - deyə ekspert fikirlərinə əlavə edib.

Əkrəm Həsənov bildirib ki, əslində dövlətin iri layihələrə, sahibkarlığın inkişafına kredit ayırması müsbət haldır:

"Azərbaycanda əhalinin ödəniş qabiliyyəti aşağıdır. Amma buna baxmayaraq, ona çox kredit verilir. Bu da ki, anormal hal hesab edilir. Odur ki, kreditin sahibkarlığın inkişafına dəstək, yeni iş yerlərinin yaradılması məqsədilə ayrılmasının daha məqsədəuyğun olduğunu düşünürəm”.

Qeyd edək ki, bir neçə gün öncə Mərkəzi Bankın təqdim etdiyi məlumatda 2022-ci il dekabrın 1-nə ölkənin bank və digər kredit təşkilatlarının kredit portfelinin əvvəlki ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 21,1 faiz artaraq, milli valyuta ekvivalentində 20218,7 milyon manat təşkil etdiyi bildirilib. Dövlət Statistika Komitəsindən ümumi kredit portfelinin 16312,5 milyon manatının və ya 80,7 faizinin uzunmüddətli kreditlərin payına düşdüyü deyilib.
Azərbaycanın strateji valyuta ehtiyatları 60 milyard dollara çatıb
Bu ilin yanvar-noyabr aylarında qalıqlı tədiyə balansı şəraitində Azərbaycanın strateji valyuta ehtiyatları 12,3% və yaxud 6,5 milyard ABŞ dolları artaraq 59,8 milyard ABŞ dollarına çatıb.

Bu barədə Azərbaycan Mərkəzi Bankının (AMB) 2023-cü il üçün pul siyasətinin əsas istiqamətləri barədə Bəyanatında bildirilir.

Qurum bəyan edib ki, 9 ayda tədiyə balansının cari əməliyyatlar hesabında ümumi daxili məhsulun (ÜDM) 30,7%-i səviyyəsində qalıq yaranıb. Sonrakı aylarda da xarici sektorda müsbət proseslər davam edib. Ümumilikdə ilin 11 ayında tədiyə balansının əsas komponenti olan xarici ticarət balansında 23,5 milyard ABŞ dolları və yaxud ötən ilin eyni dövrünə nisbətən 2,5 dəfə çox müsbət saldo yaranıb.

Azərbaycan nefti ucuzlaşıb

 

 

Dünya bazarında "Azeri Light” (CIF) markalı neft ucuzlaşıb.

Oxu.Az xəbər verir ki, Azərbaycan neftinin bir barelinin qiyməti 0,35 ABŞ dolları, yaxud 0,41% azalaraq 84,08 ABŞ dolları təşkil edib.

Xatırladaq ki, "Azeri Light” neftinin ən aşağı qiyməti 2020-ci il aprelin 21-də (15,81 ABŞ dolları), maksimal qiyməti isə 2008-ci ilin iyulunda (149,66 ABŞ dolları) qeydə alınıb.

Nazir: “Pensiya yaşının süni şəkildə artırılması və azaldılması problemlər yarada bilər”
"Pensiya yaşı elə də asan məsələ deyil. Yaş əvvəlki dövrlərdə sağlamlıq parametrləri nəzərə alınaraq müəyyən olunurdu”.

"APA-Economics” xəbər verir ki, bunu Milli Məclisin bu gün keçirilən İqtisadi siyasət, sənaye və sahibkarlıq komitəsinin iclasında maliyyə naziri Samir Şərifov bildirib.

Nazir deyib ki, pensiyanın quruluşu maliyyə imkanları ilə bağlı olmalıdır:

"Pensiyanın qazanılması isə o deməkdir ki, hər bir vətəndaş işləsin, qazansın, pensiyaya köçürmə etsin. Hazırda pensiya alan şəxslər pensiya fonduna ödənişlər ediblər. Onlar bunun hesabına pensiya alırlar. Pensiya yaşının süni şəkildə artırılması və azaldılması problemlər yarada bilər. Yadınızdadırsa, yaşa keçməklə bağlı o vaxt kifayət qədər müzakirə oldu. Bizdə ömür uzunluğu dinamikası müsbətdir.

Digər tərəfdən isə görürük ki, pensiya fondunun maliyyə durumu sabitləşib. Pensiya fondu tərəfindən aktual hesablamaların aparılması üçün mütəxəssislər cəlb olunublar. Burada oturanlar, hamımız maraqlıyıq ki, pensiya alaq. Nəticə etibarı ilə model çox sadədir. Biz pensiya fonduna 25% vəsait ödəyirik. Əvvəllər 12 il işləyən adama pensiya verilirdi. 12 il işləyirdi, deyirdilər ki, pensiya ala bilərsiniz. Bu gün normal pensiya almaq üçün 35 il stajın olmalıdır. Təkcə staj deyil, fonda da pul köçürülməlidir. Pensiya ilə bağlı məsələdə biz məsuliyyətli olmalıyıq. Sonra bu pulu vermədikdə başqa problemlər ortaya çıxacaq. Burada çox diqqətli olmaq lazımdır”, - nazir deyib.
Kliniki Tibbi Mərkəzin direktoru: “Həkimlərin əməkhaqqı bir neçə dəfə artırılıb”



"Həkimlərin əməkhaqqı bir neçə dəfə artırılıb”.

Oxu.Az xəbər verir ki, bunu Kliniki Tibbi Mərkəzə mediatur zamanı mərkəzin rəhbəri Könül Ələkbərov deyib.

K.Ələkbərov qeyd edib ki, tibb bacılarının da maaşlarında artım var:

"2019-cu ildə Kliniki Tibbi Mərkəzdə həkimlərin əməkhaqqı 375 manat olub. İndi isə bu məbləğ 2 min 26 manata yüksəlib. Tibb bacılarının əməkhaqqı 2019-cu ildə 258 manat olub. Hazırda həmin şəxslərin aylıq əməkhaqqı 596 manata çatıb. Kiçik tibb heyəti işçilərinin aylıq əməkhaqqı  isə 2019-cu ildə 209 manat idisə, indi 477 manatdır”.
Qida sahəsində idxal-ixrac əməliyyatlarına yeni elektron xidmətlər əlavə edilib



Azərbaycan Respublikası Qida Təhlükəsizliyi Agentliyinin (AQTA) Avtomatlaşdırılmış Qida Təhlükəsizliyi İnformasiya Sisteminin (AQTİS) təkmilləşdirilməsi istiqamətində işlər davam etdirilir.

AQTA-nın rəqəmsal idarəçiliyin inkişafı, innovativ həllərin tətbiqi ilə daxili idarəetmə proseslərinin optimallaşdırılması və elektronlaşdırılması, bu sahədə çevik və effektiv idarəetmənin təmin edilməsi məqsədilə idxal-ixrac əməliyyatlarına yeni elektron xidmətlər əlavə edilib. Yeniliklər şəffaflığın təmin edilməsi, eyni zamanda sahibkarlıq subyektlərinin fəaliyyətinin daha da optimallaşdırılması və bu sahədə onlara dəstək verilməsi istiqamətində innovativ həlləri əhatə edir.

Hazırda Agentlik tərəfindən həyata keçirilən "Yeyinti məhsullarına qida təhlükəsizliyi sertifikatının verilməsi”, "Qida məhsulları sahəsində fəaliyyət göstərən subyektlərin dövlət reyestrindən çıxarış”ın surətinin verilməsi, "Qida sahəsində fəaliyyət göstərən sahibkarlıq subyektlərinin qeydiyyatı və dövlət reyestrinin aparılması”, "Qida məhsulları sahəsində fəaliyyət göstərən subyektlərin qida təhlükəsizliyi qeydiyyatında dəyişikliklərin edilməsi”, "Pestisidlərin, bioloji preparatların və aqrokimyəvi maddələrin dövlət qeydiyyatı haqqında şəhadətnamənin verilməsi”, "Ölkə daxilində heyvanların, heyvan mənşəli məhsulların və xammalın daşınması və satışı məqsədilə onların baytarlıq normalarına cavab verməsini təsdiq edən sənədin (baytarlıq şəhadətnaməsi, ekspertiza aktı və ya ətin, heyvan və quş cəmdəklərinin və digər məhsulların üzərinə qoyulan nişan) verilməsi”, "İdxal karantin icazəsinin verilməsi”, "Daxili karantin sertifikatının verilməsi”, "Bitki və bitkiçilik məhsullarının ixracına (təkrar ixracına) fitosanitar (təkrar ixrac fitosanitar) sertifikatın verilməsi”, "Baytarlıq xidmətində tətbiq edilən dərman, bioloji preparatlar və baytarlıq ləvazimatları idxalına icazə rəyinin verilməsi”, "Baytarlıq preparatlarının qeydiyyat şəhadətnaməsinin verilməsi” və "Avropa İttifaqının yeyinti məhsullarının idxalı ilə bağlı tələblərinin icrasını həyata keçirmək məqsədilə həmin ölkələrə yeyinti məhsullarının ixracı ilə məşğul olan istehsal və emal müəssisələrinə müvafiq sənədlərin (məlumatların) verilməsi” xidmətləri tam olaraq elektronlaşdırılıb.

"Azərbaycan Respublikasında qida təhlükəsizliyinin təmin edilməsinə dair 2019-2025-ci illər üçün Dövlət Proqramı”nın icrasının təmin edilməsi ilə bağlı AQTİS-də daha bir neçə yeni modulların hazırlanması da nəzərdə tutulur. Bu istiqamətdə görülən tədbirlər elektron xidmətlərin geniş tətbiqi ilə xidmət keyfiyyətinin yüksəldilməsi, sahibkarların "Şəxsi kabinet” vasitəsilə müraciətlərinin qəbulu, kağızsız izləmə sisteminə keçid, vaxta qənaət, xidmətlərdən yararlanmanın asanlaşdırılması və vətəndaş məmnunluğunun artırılması məqsədi daşıyır.
Azərbaycanda strateji malların siyahısı hazırlanır
 
 
 
 

Dövlət ərzaq ehtiyatları üç istiqamətdə - səfərbərlik, strateji və fövqəladə istiqamətlərdə tədarük ediləcək.

APA xəbər verir ki, bunu Milli Məclisin bu gün keçirilən İqtisadi siyasət, sənaye və sahibkarlıq komitəsinin iclasında Dövlət Ehtiyatları Agentliyinin sədr müavini Hidayət Əzimov bildirib.

Qeyd edilib ki, strateji istiqamətin özü də üç hissədən ibarətdir:

"Bura ərzaq ehtiyatı, tibbi dərman vasitələri ehtiyatı və enerji ehtiyatları daxildir. Azərbaycanda beynəlxalq təcrübədən istifadə etməklə Dövlət Ehtiyatları Konsepsiyası hazırlanıb. Bu konsepsiyaya uyğun olaraq qanun layihəsi işlənib-hazırlanıb, hazırda dövlət qurumları ilə razılaşdırılma mərhələsindədir. Hazırda strateji malların siyahısı hazırlanır. Bu, ərzaq məhsulları metodologiyasına əsasən həyata keçirilir. Burada əhalinin qida tələbatı, onların tərkibi və saxlanma müddəti nəzərə alınır”.

Rüfət Quliyev: “Gözümlə görmüşəm ki, məhsulun üstündəki köhnə tarixi silirlər”



"Supermarketlərdə vaxtı keçmiş məhsullar var. Gözümlə görmüşəm ki, məhsulun üstündəki köhnə tarixi silib, yenisini yazıb möhürləyirlər”.

"APA-Economics” xəbər verir ki, bunu bu gün Milli Məclisin İqtisadi siyasət, sənaye və sahibkarlıq komitəsinin iclasında deputat Rüfət Quliyev bildirib.

"Uşaq qidası ilə bağlı da problem var, qısa zamanda qarşısı alınmasa, bundan böyük problemlər yaranacaq”, - deputat qeyd edib.

Deputat gömrüklə bağlı da təklif irəli sürüb: "Qaydaya əsasən, 1 təqvim ayı ərzində 300 dollar limiti keçməmək şərti ilə xaricdən mal gətirə bilərsiniz. Orada imkan varmı ki, "yol pulu” deyilən məbləğ həmin 300 dollara daxil edilməsin?”
Azərbaycanda islam qaydalarla fəaliyyət göstərən bank yaradılması təklif edilib


"Bu gün Azərbaycanda dindar şəxslər banklara o qədər meyl göstərmirlər. Bu, faiz məsələsinə görədir”.
Bunu Milli Məclisin bu gün keçirilən iclasında deputat Ceyhun Məmmədov deyib.

Deputat bildirib ki, buna görə də bizim dindar insanlar öz pullarını bəzi islam ölkələrində olan islam qaydaları ilə fəaliyyət göstərən banklara yatırırlar: "Bu da bizim investisiyanın xaricə getməsinə səbəb olur. Bu gün Azərbaycanda dinə meyl artıb. Bu baxımdan da Azərbaycanda da dini qaydalarla işləyən investisiya şirkətlərinin olmasını vacib hesab edirəm”.
Aİ rəsmisi: "Azərbaycanla Aİ arasında geniş ixrac imkanları var"



"Biz Şərq Tərəfdaşlığı (ŞT) Ticarət Yardım Masası platformasının işə salınmasını alqışlayırıq. EaP Trade Helpdesk platformasından istifadə Azərbaycanın istifadə olunmamış ixrac potensialının açılmasında mühüm rol oynayır".

Bunu Şərq Tərəfdaşlığı (ŞT) Ticarət Yardım Masası platformasının təqdimat mərasimində Avropa İttifaqının Azərbaycandakı nümayəndəliyinin Müvəqqəti işlər vəkili Crtomir-Peter Fisinger deyib.

O bildirib ki, bu, siyasətçilərə və bizneslərə, o cümlədən KOM-lara Aİ və Azərbaycan arasında güclü tərəfdaşlıq çərçivəsində ŞT regionunda və Aİ-də ticarət üçün yeni bazarları və məhsulları düzgün planlaşdırmağa və müəyyən etməyə kömək edəcək.

Fisinger əlavə edib ki, Azərbaycanın ticarət dövriyyəsinin 45%-i, o cümlədən ixrac məhsullarının yarıdan çoxu Avropa ilə bağlıdır, o cümlədən Azərbaycan Avropa üçün fındığın əsas ixracatçısıdır. Sözügesən platforma bu baxımdan əlaqələrin daha da güclənməsinə şərait yaradacaq.
Axtarış
Xəbər lenti
Reklam